Zgodnie z zapowiedzią przedstawiam Ci drugą część artykułu o mięśniach. Z tego wpisu dowiesz się jak powstaje ruch.
Aby w pełni wykorzystać potencjał jaki daje Ci Twoje ciało, zwłaszcza jeśli chodzi o aspekt treningowy, warto wiedzieć, że istnieją dwa rodzaje skurczu mięśnia. Pierwszy to skurcz izometryczny, czyli taki gdzie pod wpływem działającego bodźca przyczepy mięśnia nie poruszają się (nie zbliżają się ku sobie). Drugi rodzaj to skurcz izotoniczny, gdzie w wyniku skurczu pojawia się ruch i mięsień ulega skróceniu.
Przykładem skurczu izometrycznego jest sytuacja gdy trzymasz coś w ręce, np. szklankę z wodą na ugiętym ramieniu. Na mięśniach ramienia pojawia się zwiększone napięcie, ale długość mięśni nie ulega zmianie. Natomiast jeśli chodzi o skurcz izotoniczny należy rozróżnić dwa jego typy: koncentryczny i ekscentryczny.
Skurcz koncentryczny, ma miejsce wtedy, gdy przyczepy mięśnia zbliżają się ku sobie wprawiając staw w ruch. Idealnym przykładem jest ruch mięśnia dwugłowego ramienia (biceps). Gdy mięsień kurczy się (przyczepy mięśnia zbliżają się do siebie) zgina staw łokciowy i dłoń zbliża się do ramienia. Skurcz ekscentryczny prowadzi do rozluźnienia włókien mięśniowych w KONTROLOWANY SPOSÓB. Ma to na celu spowolnienie ruchu. Jako przykładem posłużę się wyciskaniem sztangi na ławce płaskiej. Ruch ekscentryczny to opuszczanie sztangi w dół w stronę tułowia. Mięśnie klatki piersiowej są wtedy rozciągane (wydłużane), ale dzięki skurczowi (napięciu) ekscentrycznemu ciężar nie spada gwałtownie w dół.
Kilka ciekawostek odnośnie pracy mięśni.
- Mięsień kurcząc się może ulec skróceniu nawet o 70%.
- Siła mięśnia w większym stopniu zależy od liczby włókien, niż od ich długości.
- Przyczep początkowy mięśnia to w praktyce ten, który leży bliżej środka ciała. Przyczep końcowy to ten znajdujący się dalej.
- Pozycja kości jest uzależniona od równowagi naprężeń w tkankach miękkich.
Skoro mięsień a może coś zrobić, to istnieje mięsień b, który może cofnąć jego pracę.
Aby możliwy był ruch niezbędna jest praca mięśni. Mięśnie mogą pracować zespołowo, w pojedynkę lub w całkowitej opozycji do siebie. Można zobrazować to w ten sposób, że skoro mięsień a może coś zrobić, istnieje mięsień b, który może cofnąć jego pracę. Dlatego mięśnie zostały podzielone na cztery grupy: a) agonistyczne, b) antagonistyczne, c) synergistyczne, d) stabilizujące.
a) Agonistyczny mięsień, to mięsień, który kurcząc się wykonuje charakterystyczny dla siebie ruch. Np. dwugłowy ramienia zgina staw łokciowy.
b) Mięsień antagonistyczny, to mięsień b ze wstępu. Leży po przeciwnej stronie stawu niż mięsień agonista. Gdy agonista się kurczy, antagonista musi się rozluźnić. Wykorzystując przykład dwugłowego ramienia, jego antagonistą jest trójgłowy, który rozciąga się w chwili skurczu bicepsa. Sytuacja jest odwrotna w chwili gdy prostujemy staw łokciowy. Agonistą jest triceps, a antagonistą biceps.
c) Mięsień synergistyczny, jest mięśniem współdziałającym w danym ruchu. Jego zadaniem jest ochrona/blokowanie stawu przed niepożądanym ruchem, który mógłby pojawić się w chwili skurczu agonisty. Świetnym przykładem działania mięśni synergistycznych znów jest dwugłowy ramienia, który zgina łokieć, ale także odwraca przedramię (supinacja). Aby nie dopuścić do supinacji muszą zapracować inne mięśnie (synergistyczne).
d) Mięsień stabilizujący. Nazywany jest tak mięsień synergistyczny, który unieruchamia kość, tak aby agonista miał stabilną podstawę do działania. Tutaj za przykład mogą posłużyć mięśnie unieruchamiające (stabilizujące) łopatkę podczas wykonywania ruchu kończyny górnej.
Pierwsza część artykułu znajdziesz tutaj: Mięśnie – wykorzystaj w pełni ich moc. Zapoznaj się z nią, aby mieć pełen obraz pracy mięśni.
Pamiętaj, aby zaobserwować mój fanpage (jeśli jeszcze tego nie robisz) żeby być na bieżąco z nowymi materiałami KrzyKam – Happiness Engineer. Znajdziesz tam wskazówki treningowe i mnóstwo inspiracji do działania.